De pleister die niemand mist - Marloes Droogh
Hoe een gynaecologieafdeling in twee maanden afscheid nam van een gewoonte die in het ruggenmerg zat.
Marloes Droogh is gynaecoloog in het Wilhelmina Ziekenhuis Assen. In De Zorgmakers podcast vertelt zij hoe haar afdeling stopte met het plakken van pleisters op operatiewonden, waarom dat soepeler ging dan gedacht en welke afdeling ze daarbij vergat.
Het probleem: een richtlijn die niemand volgde
Op de vraag welk probleem ze heeft opgelost, antwoordt Marloes eerlijk: “Ik denk eigenlijk dat wij het probleem hebben opgelost dat we een richtlijn niet helemaal volgden.” Al sinds 2020 staat daarin dat op een primair gesloten chirurgische wond, een wond die de operateur zelf maakt en weer hecht, geen pleister hoeft. Drie jaar later las ze in het NTOG dat 77% van de gynaecologische afdelingen dat nog niet deed. “Wij schrokken daar eigenlijk wel van, maar ja, dan ook meteen hand in eigen boezem. Wij hoorden daar gewoon bij.”
Aan de kosten ligt het niet, want zo’n pleister van ongeveer 20 bij 10 centimeter kost maar 4 cent. Het bezwaar zit in het afval: elke pleister is apart in plastic verpakt, terwijl hij niets oplevert. “Het is niet zo dat het je wond schoner houdt of dat het minder ontstekingen veroorzaakt.” Patiënten missen hem volgens Marloes evenmin. “Volgens mij vinden mensen het ook best heel oké om meteen te kunnen zien: hoe groot is de wond eigenlijk? Want dat valt heel vaak mee.” Alleen als de wond lekt, gaat er nog een pleister op.
De oplossing: samen besluiten, iedereen informeren
De gynaecologen besloten daarom gezamenlijk om te stoppen, te beginnen bij de keizersnede. Ze bespraken het met de verloskundigen en verpleegkundigen op de afdeling en in het verloskundig samenwerkingsverband, zodat ook de verloskundige thuis en de kraamhulp wisten dat vrouwen voortaan zonder pleister naar huis kwamen. Daarna ging er een nieuwsbrief uit met de datum waarop het zou ingaan.
Het lastigste bleek de eigen gewoonte. In de eerste weken had de operatieassistent de pleister er vaak al op zitten voordat iemand eraan dacht, en toen dat ophield lag hij nog wel uitgepakt op tafel. “Het zit gewoon ook een beetje je ruggenmerg dat het erbij hoort, dus haal dat er maar eens weg.” Door elkaar er steeds aan te herinneren, “jongens, hoeft niet”, was het na een maand of twee gelukt.
De vergeten afdeling
Eén hobbel was er wel. ‘s Avonds, ‘s nachts en in het weekend slapen vrouwen na een keizersnede uit op de intensive care, en juist die afdeling was niet ingelicht. “Daar waren ze heel verbaasd”, en dus kreeg iedereen daar alsnog een pleister. Na een uitleg ging het goed, “maar daar hebben we wel van geleerd”. Toen de afdeling ongeveer acht maanden later ook bij alle andere operaties stopte, inclusief de kijkoperaties, werden alle afdelingen in één keer geïnformeerd en verliep het soepel.
Waarom doet nog niet iedereen het?
Andere ziekenhuizen zijn nog niet gevolgd, en ook de chirurgen in het eigen huis plakken nog. Een inhoudelijke reden is er volgens Marloes niet; het is gewoonte. “Het zit toch in je ruggenmerg. Er moet wel echt wat gebeuren in een hele groep voordat je het laat.” Wel zijn de operatieassistenten er inmiddels zo aan gewend dat ze ook bij de chirurgen vaker vragen of het eigenlijk wel moet.
Nadoen?
Haar advies is helder: “Laat je vooral niet tegenhouden. Zet gewoon die stap, besluit het samen.” Informeer vooraf iedereen die ermee te maken heeft, en zit de pleister standaard in de set, praat dan met inkoop.
“Het is heel makkelijk om dat te veranderen. Laat je niet tegenhouden, het is gewoon niet nodig.”
Luister de volledige aflevering terug op Spotify!
Dit artikel is een bewerking van het interview met Marloes Droogh in aflevering 1.6 van De Zorgmakers podcast, “Doorbreek de pleistergewoonte”. Beluister de volledige aflevering op Spotify.
Opmerkingen